برنج را حذف نکنید؛ درست مصرفش کنید
متخصص طب ایرانی و مکمل دانشگاه علوم پزشکی مشهد گفت: برنج نه دشمن سلامتی است و نه عامل قطعی چاقی؛ آنچه باعث اضافهوزن، افزایش قند خون یا آسیب به کبد میشود، روش نادرست مصرف برنج است، نه خود این ماده غذایی که بخش جداییناپذیر سفره ایرانی محسوب میشود.
دکتر الهه دلشاد در گفت و گو با وب دا اظهارکرد: برنج بهعنوان یکی از اصلیترین غذاهای مردم ایران، اگر بدون توجه به مزاج، زمان مصرف و نوع پخت استفاده شود، میتواند موجب افزایش وزن، بالا رفتن قند خون و تشدید کبد چرب شود. با این حال، به گفته دکتر دلشاد، مصرف صحیح برنج آن را به غذایی سالم، مقوی و انرژیبخش تبدیل میکند.
این متخصص طب ایرانی تأکید میکند که در طب ایرانی، برنج طبعی معتدل و در درجه دوم خشک دارد و بهصورت «مرکبالقوی» عمل میکند؛ به این معنا که اثر آن در بدن افراد مختلف، بسته به مزاج آنها متفاوت است. احساس گرمی پس از مصرف برنج نشانه مزاج گرم و احساس سردی نشانه مزاج سرد و تر محسوب میشود.
به گفته او، نوع پخت برنج نقش مهمی در اثرگذاری آن دارد؛ برنج کته گرمیبخشتر و برنج آبکش سردیبخشتر است. انتخاب میان این دو روش باید بر اساس مزاج، وضعیت جسمی و بیماریهای فرد انجام شود. کته برای کودکان در حال رشد، افراد لاغر و برخی بیماریها مناسبتر بوده و آبکش برای افراد دارای اضافه وزن یا غلبه گرمی توصیه میشود.
دانش آموخته ی دانشکده طب ایرانی و مکمل با اشاره به مصلحهای برنج میگوید مصرف زیاد برنج بدون مصلح میتواند باعث یبوست شود. استفاده از موادی مانند شیر، شکر سرخ، زیره و زعفران میتواند هم خواص برنج را افزایش دهد و هم عوارض احتمالی آن را کاهش دهد. همچنین مصرف روزانه برنج بهطور مداوم توصیه نمیشود.
این متخصص طب ایرانی در بخش دیگری از توضیحات خود به موضوع آلودگی برنج اشاره کرده و میافزاید گزارشهایی درباره وجود آرسنیک و فلزات سنگین در برخی برنجها وجود دارد که عمدتاً مربوط به انواع غیرایرانی است. با این حال، شستوشو، خیساندن و روش پخت صحیح میتواند میزان این آلودگیها را بهطور قابلتوجهی کاهش دهد.
به گفته دکتر دلشاد، بهترین روش پخت برنج، نیمجوش کردن به روش PBA )نیمجوش با جذب است.( در این روش، برنج پس از شستوشو و خیساندن در آب و نمک، چند دقیقه با آب زیاد جوشانده، آبکش شده و سپس با مقدار کمی آب دم میشود. این شیوه ضمن دفع سموم، مواد معدنی مفید را حفظ کرده و لزوجت و غلظت برنج را کاهش میدهد؛ به همین دلیل حتی برای افراد مبتلا به کبد چرب نیز مناسب است.
در نهایت، دکتر الهه دلشاد تأکید میکند: حذف برنج راهحل نیست؛ اصلاح روش مصرف، نگاه صحیح طب ایرانی به این غذای اصلی سفره ایرانی است.